Şekersiz sakız dişlere faydalı mı? Çürük, ağız kuruluğu ve çeneye etkisi

Çiğneme hareketi tükürük bezlerini uyarır. Tükürük, yemekten sonra yükselen asidi tamponlar, mineye kalsiyum ve fosfat taşır ve yemek artıklarını temizler. Bu etki, çürüğün başladığı asidik ortamın daha kısa sürmesine yardımcı olur.

Sakızın şekersiz olması burada belirleyicidir. Şekerli sakız, ağızdaki bakterilere sürekli besin sağlayarak tam tersi bir etki yapar. Tatlandırıcı olarak ksilitol, sorbitol ya da maltitol içeren sakızlar bakterilerin asit üretimini artırmaz; ksilitolün bakterilerin üremesini de azaltabildiğini gösteren çalışmalar vardır, ama tek başına çürüğü önlemez.

• Dışarıda yemek yediniz ve fırçalayamıyorsanız.
• Asitli bir içecekten sonra fırçalamak için beklerken; bkz. yemekten sonra ne zaman diş fırçalanmalı.
• İlaçlara ya da az su içmeye bağlı ağız kuruluğunda; bkz. ağız kuruluğu neden olur.
• Uzun toplantı ya da yolculuk gibi su içme fırsatının az olduğu durumlarda.

Ağız kokusunda sakız yalnızca geçici bir ferahlık sağlar. Koku sürekli ise diş eti, dil yüzeyi ya da diş arası gibi bir neden araştırılmalıdır; bkz. ağız kokusu neden olur.

Kısa süreli çiğneme çoğu insanda sorun yaratmaz. Ancak saatlerce ve her gün sakız çiğnemek çiğneme kaslarını ve çene eklemini yorabilir. Çenenizde ağrı, tık sesi ya da sabah yorgunluğu varsa, ya da gece diş sıkıyorsanız sakızı azaltmak ya da bırakmak rahatlatabilir. Bkz. çene eklemi ağrısı ve çeneden tık sesi ve diş sıkma ve gece plağı.

Doğal damla sakızı da şeker içermez; ancak sert yapısı nedeniyle çene kaslarını daha çok çalıştırabilir.

• Kalıcı dolgu ve kaplama: Şekersiz sakız genellikle sorun yaratmaz. Kaplamanın ya da dolgunun sakıza yapıştığını fark ederseniz kontrol ettirin; kenarında bir gevşeme olabilir.
• Geçici dolgu ve geçici kaplama: Sakız çiğnemeyin; çekip çıkarabilir. Bkz. geçici dolgu ne kadar dayanır.
• Diş teli: Sakız braketlere ve tellere yapışabilir; hekiminizin önerisine uyun. Bkz. diş teli ile yaşam.
• Şeffaf plak: Plaklar takılıyken sakız çiğnenmez.
• Takma diş: Sakızlar protezin yüzeyine yapışabilir.

• Sorbitol, ksilitol ve maltitol fazla tüketildiğinde bazı kişilerde gaz ve ishal yapabilir.
• Ksilitol köpekler için zehirlidir; sakızları evcil hayvanların ulaşamayacağı yerde saklayın.
• Küçük çocuklarda sakız yutma ve boğulma riski nedeniyle sakız uygun değildir.
• Fenilketonüri hastaları tatlandırıcı içeriğini etiketten kontrol etmelidir.
• Çiğnediğiniz sakızı her zaman çöpe atın; sokağa ve sıranın altına yapıştırmayın.

Muayenede çürük riskinizi; beslenme düzeninize, tükürük akışınıza ve önceki dolgularınıza bakarak değerlendiriyor, fırçalama, diş ipi ve florür kullanımını size göre planlıyoruz. Çürüğün nasıl başladığını diş çürüğü belirtileri ve evreleri yazısında anlattık.

Dent32, Barış Mah., Ginza Lavinya, E-5 Yanyolu No:30 D:179, 34520 Beylikdüzü / İstanbul adresindedir; klinik haftanın yedi günü açıktır. Randevu için +90 555 011 33 68 numarasını arayabilir, WhatsApp'tan yazabilir ya da iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz. Muayenede bulguları, seçenekleri ve yaklaşık maliyeti yazılı olarak paylaşırız; muayeneden sonra tedaviye başlamak zorunda değilsiniz.