Çene eklemi ağrısı ve çeneden tık sesi: nedenleri, çene kilitlenmesi ve tedavisi

• Kulağın hemen önünde, şakakta ya da yanakta ağrı; çiğnerken artması
• Ağız açıp kaparken tık, çıtırtı ya da sürtünme sesi
• Ağzı tam açamama, çenenin bir yana kayarak açılması
• Çene kilitlenmesi: ağzın açılmaması ya da açık kalıp kapanmaması
• Sabahları çene yorgunluğu, şakak bölgesinde baş ağrısı
• Kulakta dolgunluk ya da çınlama hissi (kulak muayenesi normal olduğu halde)

Kulak önündeki ağrı diş ağrısıyla da karışabilir. Ayrım için diş ağrısı kulağa vurur mu yazımıza bakabilirsiniz.

• Diş sıkma ve gıcırdatma: Özellikle gece, farkında olmadan yapılır; çiğneme kaslarını yorar. Bkz. diş sıkma ve gece plağı.
• Kas gerginliği ve stres: Gün içinde dişleri birbirine bastırma alışkanlığı sık bir nedendir.
• Eklem diskinin yer değiştirmesi: Ağız açılırken disk yerine oturdukça tık sesi duyulur.
• Zorlayıcı alışkanlıklar: Uzun süre sakız çiğneme, tırnak ya da kalem ısırma, çeneyi elle destekleyerek uzanma.
• Darbe ve uzun süre ağız açık kalma: Kaza, spor yaralanması ya da uzun bir diş tedavisi sonrası geçici yorgunluk.
• Eklem iltihabı ve kireçlenme: Romatizmal hastalıklarda ve ileri yaşta görülebilir.

İki tür kilitlenme vardır. Ağız açılmıyorsa (kapalı kilitlenme) zorlamayın; ılık kompres, yumuşak beslenme ve ağrı kesiciyle kaslar gevşeyince açılma çoğu zaman kendiliğinden artar, yine de diş hekimine başvurun. Ağız açık kalıp kapanmıyorsa (çene çıkması) çeneyi zorla kapatmaya çalışmayın; aynı gün bir diş hekimine ya da acil servise başvurun.

• Birkaç gün yumuşak yiyecekler tüketin; sert, yapışkan ve büyük lokmalardan kaçının.
• Sakız çiğnemeyi bırakın; esnerken çenenizi elinizle hafifçe destekleyin.
• Gün içinde dişlerinizin birbirine değmediğini kontrol edin: dudaklar kapalı, dişler hafif aralık, dil damakta.
• Yeni ağrıda soğuk, kas yorgunluğunda ılık kompres 10–15 dakika uygulayın.
• Kısa süreli ağrı kesici kullanabilirsiniz; seçim için hangi ağrı kesici yazımıza bakın.
• Yüzüstü ya da çeneyi elinize dayayarak uyumamaya çalışın.

Çoğu hasta cerrahi olmayan tedavilerle iyileşir:

• Gece plağı (stabilizasyon plağı): Ölçüyle hazırlanan sert bir plak, sıkma kuvvetini dağıtır ve kasları rahatlatır.
• Fizik tedavi ve egzersizler: Çene hareketlerini düzenleyen egzersizler ve kas masajı.
• İlaç tedavisi: Kısa süreli iltihap giderici ya da kas gevşetici ilaçlar, hekim önerisiyle.
• Kapanış ve diş tedavisi: Eksik dişler ya da hatalı kapanış katkıda bulunuyorsa planlı diş tedavisi.
• İleri durumlar: Uzun süre geçmeyen kilitlenme ya da eklem hasarında çene cerrahisi değerlendirmesi.

Diş sıkma ve çene eklemi tedavisini Beylikdüzü'ndeki uygulamamız üzerinden diş sıkma ve çene eklemi yazısında anlattık.

Dent32'de muayenede eklem seslerini, ağız açma miktarını, çiğneme kaslarını ve dişlerdeki aşınmayı birlikte değerlendiriyoruz; gerekirse görüntüleme istiyoruz. Gece plağı gerekiyorsa ölçüyle hazırlıyor ve kontrollerde ayarlıyoruz.

Dent32, Barış Mah., Ginza Lavinya, E-5 Yanyolu No:30 D:179, 34520 Beylikdüzü / İstanbul adresindedir; klinik haftanın yedi günü açıktır. Randevu için +90 555 011 33 68 numarasını arayabilir, WhatsApp'tan yazabilir ya da iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz. Muayenede bulguları, seçenekleri ve yaklaşık maliyeti yazılı olarak paylaşırız; muayeneden sonra tedaviye başlamak zorunda değilsiniz.