Ağızda metal tadı ve acı tat neden olur? Diş, ilaç ve sağlık kaynaklı nedenler

• Diş eti iltihabı ve kanama: Fırçalarken ya da kendiliğinden kanayan diş eti, ağızda kan tadına benzeyen metalik bir tat bırakır. Bkz. diş eti iltihabı nasıl geçer.
• Diş ya da diş eti enfeksiyonu: Apse ve fistül ağızda acı, kötü bir tat yapabilir. Bkz. diş etinde sivilce.
• Yetersiz ağız ve dil temizliği: Dil üzerinde biriken tabaka tat algısını değiştirir. Bkz. dilde beyazlık.
• Ağız kuruluğu: Tükürük azaldığında tatlar daha keskin ve hoş olmayan algılanır. Bkz. ağız kuruluğu nedenleri.
• Metal dolgu ve kaplamalar: Yeni amalgam dolgu ya da ağızdaki farklı metallerin birbirine değmesi kısa süreli metalik tat ve hafif elektrik çarpması hissi yapabilir. Bkz. amalgam dolgu sökülmeli mi.

Tat değişikliğinin en sık nedenlerinden biri ilaçlardır. Bazı antibiyotikler (özellikle metronidazol ve klaritromisin), bazı tansiyon ilaçları, şeker ilaçları, lityum, kemoterapi ilaçları ile demir, çinko ve multivitamin takviyeleri metalik ya da acı tat yapabilir. Tat genellikle ilaç bitince düzelir.

Tat değişikliği yapan bir ilacı kendi başınıza bırakmayın; hekiminiz dozu ya da ilacı değiştirebilir. Kemoterapi dönemindeki ağız bakımını kemoterapi ve radyoterapide diş bakımı yazısında anlattık.

• Hamilelik: Özellikle ilk üç ayda metalik tat sık görülür ve genellikle kendiliğinden geçer. Bkz. hamilelikte diş tedavisi.
• Sinüzit, nezle ve grip: Burun tıkanıklığı ve geniz akıntısı tat ve koku algısını değiştirir. Bkz. sinüzit diş ağrısı yapar mı.
• Reflü: Mide içeriğinin yemek borusuna kaçması ağızda acı ya da ekşi tat yapar, özellikle sabahları.
• Viral enfeksiyonlar sonrası tat bozukluğu: Bazı enfeksiyonlardan sonra tat ve koku haftalarca değişik algılanabilir.
• Çam fıstığı: Bazı kişilerde çam fıstığı yedikten 1–3 gün sonra başlayan ve birkaç gün ile iki hafta süren acı-metalik tat görülür; zararsızdır.
• Daha seyrek nedenler: B12 ya da çinko eksikliği, kontrolsüz diyabet, böbrek ya da karaciğer hastalıkları ve nadiren kimyasal maruziyet.

• Günde iki kez florürlü macunla fırçalayın, diş ipi kullanın ve dilinizi temizleyin.
• Bol su için; şekersiz sakız tükürük akışını artırarak tadı hafifletebilir.
• Yeni başladığınız bir ilaç ya da takviye varsa hekiminize danışın.
• Reflü belirtileriniz varsa geç saatte ağır yemek yemeyin ve aile hekiminize başvurun.
• Metal çatal-bıçak tadı artırıyorsa geçici olarak plastik ya da ahşap olanları kullanabilirsiniz.

Diş eti kanaması, diş ağrısı, ağızda şişlik ya da kötü koku eşlik ediyorsa önce diş hekimine başvurun. Tat değişikliği iki haftadan uzun sürüyorsa; kilo kaybı, yorgunluk, sık idrara çıkma, cilt ya da göz akında sararma gibi belirtiler varsa aile hekiminize gidin. Ağızdaki kötü kokunun nedenlerini ağız kokusu yazısında ayrıca anlattık.

Dent32'de tat değişikliği şikâyetiyle gelen hastalarda diş eti sağlığını, dolgu ve kaplamaları, enfeksiyon odaklarını ve ağız kuruluğunu kontrol ediyoruz; diş kaynaklı bir neden yoksa sizi aile hekiminize yönlendiriyoruz.

Dent32, Barış Mah., Ginza Lavinya, E-5 Yanyolu No:30 D:179, 34520 Beylikdüzü / İstanbul adresindedir; klinik haftanın yedi günü açıktır. Randevu için +90 555 011 33 68 numarasını arayabilir, WhatsApp'tan yazabilir ya da iletişim sayfamızı kullanabilirsiniz. Muayenede bulguları, seçenekleri ve yaklaşık maliyeti yazılı olarak paylaşırız; muayeneden sonra tedaviye başlamak zorunda değilsiniz.