Diş kaplama çeşitleri: zirkonyum, e.max, porselen ve lamine karşılaştırması
Diş kaplama (kron), aşınmış, kırık, renk değiştirmiş ya da kanal tedavisi görmüş bir dişi tamamen saran ve koruyan restorasyondur. En sık kullanılan seçenekler zirkonyum, e.max cam seramik ve metal destekli porselendir; yalnızca ön yüzün kaplandığı lamine veneer ise daha az diş dokusu kaldırır.
Diş kaplama ne zaman gerekir?
- Büyük dolgular nedeniyle zayıflamış dişler
- Kırılmış ya da çatlamış dişler
- Kanal tedavisi sonrası, özellikle arka dişler
- Beyazlatmayla açılmayan ileri renk değişiklikleri
- Köprü ayağı olarak kullanılacak dişler ve implant üstü dişler
- Şekil ve boyut bozukluklarının kapsamlı düzeltilmesi
Kaplama çeşitleri karşılaştırması
| Tür | Estetik | Dayanıklılık | Sık kullanıldığı yer |
|---|---|---|---|
| Zirkonyum | Doğala yakın, metal içermez | Çok yüksek | Ön ve arka dişler, köprüler, implant üstü |
| E.max (lityum disilikat) | Işık geçirgenliği çok yüksek | Yüksek | Ön dişler, tek kronlar, lamine |
| Metal destekli porselen | İyi, ancak daha opak | Yüksek, uzun klinik geçmişi | Arka dişler, uzun köprüler |
| Lamine veneer | Çok yüksek | Doğru vakada yüksek | Ön dişlerin ön yüzü |
Zirkonyum ile porselen arasındaki farkları zirkonyum mu porselen mi yazımızda, e.max'i e.max kaplama nedir yazımızda, lamineyi ise lamine veneer rehberimizde ayrıntılı anlattık.
Hangi kaplama size uygun?
Seçim; dişin ne kadar sağlam kaldığına, ağızdaki konumuna, ısırma kuvvetine, diş sıkma alışkanlığına, diş eti seviyesine ve estetik beklentiye göre yapılır. Ön dişlerde ışık geçirgenliği öne çıkarken, arka dişlerde kırılma direnci daha önemlidir.
Sağlam bir dişte yalnızca renk ve şekil değiştirilmek isteniyorsa, tam kaplama yerine lamine ya da bonding gibi daha koruyucu seçenekler değerlendirilmelidir. Gereksiz yere tam kaplama yapılması, sağlam diş dokusunun kaybına yol açar.
Kaplama süreci nasıl ilerler?
| Aşama | Ne yapılır? |
|---|---|
| Muayene ve planlama | Röntgen, gerekirse gülüş tasarımı ve renk seçimi |
| Diş hazırlığı | Lokal anestezi altında dişin kaplama kalınlığı kadar küçültülmesi |
| Ölçü | Dijital tarama ya da klasik ölçü; geçici dişlerin takılması |
| Prova | Uyum, renk ve şeklin kontrolü |
| Yapıştırma | Kalıcı kaplamanın simante edilmesi ve ısırma kontrolü |
Çoğu vakada süreç 1–2 hafta içinde tamamlanır. Ziyaret sayısı, kaplanacak diş sayısına ve ek tedavi gerekip gerekmediğine göre değişir.
Diş kaplama kaç yıl dayanır?
İyi planlanmış ve bakımı yapılan kaplamalar çoğu hastada on yıl ve üzeri kullanılır. Kaplamanın ömrünü en çok kısaltan etkenler; kenarlarda oluşan çürük, diş eti hastalığı ve diş sıkmadır. Kaplama sonrası hassasiyet ve bakım için kaplama sonrası rehberimize bakabilirsiniz. Beylikdüzü'ndeki kliniğimizde kaplama seçeneklerini tedaviler sayfamızda tanıtıyoruz.
Sık sorulan sorular
Kaplama için diş ne kadar küçültülür?
Malzemeye göre değişir; genellikle 1–2 mm civarında. Lamine veneerde ise yalnızca ön yüzden 0,3–0,7 mm kadar aşındırma yapılır, bazı vakalarda hiç yapılmaz.
Kaplama yapılan diş çürür mü?
Kaplamanın kendisi çürümez; ancak altındaki diş, özellikle diş eti kenarında çürüyebilir. Diş ipi ve düzenli kontroller bu yüzden önemlidir.
Kaplama dişler beyazlatılabilir mi?
Hayır. Kaplama, dolgu ve lamine gibi restorasyonların rengi beyazlatmayla değişmez. Beyazlatma düşünüyorsanız kaplamadan önce yaptırmanız önerilir.
Kanal tedavili dişe kaplama şart mı?
Özellikle arka dişlerde kanal tedavisi sonrası diş kırılmaya daha yatkın hale geldiği için kaplama sıklıkla önerilir. Ön dişlerde ve az madde kaybı olan dişlerde dolgu da yeterli olabilir.
