Beyaz (kompozit) dolgu nedir? Amalgamdan farkı ve ömrü
Beyaz dolgu, diş renginde kompozit reçineyle yapılan ve dişe yapıştırma yöntemiyle bağlanan dolgudur. Amalgam (gümüş) dolguya göre daha estetiktir ve daha az sağlam diş dokusu kaldırılmasına imkân verir; doğru yapıldığında uzun yıllar kullanılabilir.
Dolgu ne zaman gerekir?
- Çürük minenin altındaki dentine ulaştığında
- Küçük kırık ve çatlaklarda
- Eski, kenarı bozulmuş ya da altında çürük oluşmuş dolguların yenilenmesinde
- Diş eti çekilmesine bağlı boyun bölgesi aşınmalarında
Başlangıç halindeki mine çürükleri bazen dolgu gerektirmeden flor uygulaması ve bakımla durdurulabilir. Bu nedenle erken teşhis önemlidir.
Beyaz dolgu ile amalgam arasındaki farklar
| Özellik | Kompozit (beyaz) dolgu | Amalgam dolgu |
|---|---|---|
| Görünüm | Diş renginde | Gümüş-gri |
| Dişe bağlanma | Yapıştırma (adeziv) | Mekanik tutuculuk; daha fazla diş kaldırılır |
| Sağlam doku korunması | Daha fazla | Daha az |
| Uygulama hassasiyeti | Kuru ortam ve titizlik gerektirir | Daha toleranslı |
| Güncel kullanım | Yaygın olarak tercih edilir | Kullanımı giderek azalmaktadır |
Eski amalgam dolgularımı değiştirmeli miyim?
Sağlam, kenarı düzgün ve altında çürük olmayan amalgam dolguların yalnızca "amalgam oldukları için" değiştirilmesi her zaman gerekmez; sökme işlemi sırasında sağlam diş dokusu da kaybedilebilir. Kırık, çatlak, kenar sızıntısı ya da çürük varsa ya da estetik bir beklenti söz konusuysa yenileme planlanır.
Büyük çürüklerde dolgu yerine ne yapılır?
Dişin büyük bir kısmı kaybedildiyse, düz dolgu dişi yeterince desteklemeyebilir. Bu durumda laboratuvarda üretilen inley/onley (parça porselen) ya da tam kaplama değerlendirilir. Çürük sinire ulaştıysa önce kanal tedavisi gerekebilir. Kaplama seçenekleri için diş kaplama çeşitleri yazımıza bakabilirsiniz.
Dolgu sonrası hassasiyet ve bakım
Özellikle derin dolgulardan sonra birkaç gün ile birkaç hafta soğuğa hassasiyet olabilir. Isırırken o dişe ilk değiyorsanız dolgu yüksek olabilir; kısa bir düzeltmeyle çözülür. Kendiliğinden başlayan ve uzun süren ağrı ise sinirin etkilendiğini gösterebilir ve kontrol gerektirir.
- Kompozit dolgu yapıldıktan hemen sonra yemek yenebilir (uyuşukluk geçince).
- Dolgu kenarlarının çürümemesi için diş ipi kullanımı önemlidir.
- Altı ayda bir kontrolle küçük sorunlar erken fark edilir.
Sık sorulan sorular
Beyaz dolgu kaç yıl dayanır?
Dolgunun büyüklüğüne, dişin konumuna ve ağız bakımına bağlı olarak genellikle uzun yıllar kullanılır. Büyük dolgular ve diş sıkma ömrü kısaltabilir.
Dolgu yapılırken ağrı hisseder miyim?
Gerekli durumlarda lokal anestezi uygulanır ve işlem sırasında ağrı beklenmez. Küçük ve yüzeysel çürüklerde anestezi gerekmeyebilir.
Beyaz dolgu renk değiştirir mi?
Zamanla yüzeyde hafif renklenme olabilir; cilalama ile büyük ölçüde giderilir. Kenarlarda koyulaşma, sızıntı işareti olabilir ve kontrol edilmelidir.
Dolgudan sonra ne zaman yemek yiyebilirim?
Kompozit dolgu ışıkla sertleştirildiği için hemen yemek yenebilir. Anestezi yapıldıysa dil ve yanağı ısırmamak için uyuşukluğun geçmesi beklenmelidir.
